Lieve Mieke,

De opdracht om voor jou een film uit te zoeken voelde als een emmertje water naar de zee dragen. Wat voor film geef je aan iemand die vrijwel alles heeft gezien? En dan moet het ook nog een film zijn waarvan – aldus de opdrachtgeefster – “je vindt dat Mieke hem per se (opnieuw) zou moeten zien, omdat er een opmerkelijk verband is met Mieke, omdat ze er iets van kan leren, omdat een filmprofessional die film echt niet kan missen, omdat ze er misschien net zo van zal genieten als jijzelf etc. etc. “ Het zijn de leukste en tegelijk de moeilijkste opdrachten, althans zo werkt het bij mij. Ik begin meteen te tobben over de vraag of het mogelijk is al die verschillende redenen waarom je een bepaalde film moet uitzoeken, in één en dezelfde titel te vangen. Bij voorkeur wel natuurlijk, maar ja, soms zijn ze wel een beetje tegenstrijdig: een film waarvan ik vind dat je er iets van kan leren (hoe zou ik dat tegen een filmprofessional durven zeggen…) hoeft helemaal niets over jou te zeggen, en waar een opmerkelijk verband met jou in zit, wil je misschien juist heel graag missen…. En toch is het een mooi soort opdracht die mij, zoals wel vaker, terugbrengt tot wat ik eigenlijk ben: een romantische, sociaaldemocratische volksverheffer van de oude stempel. Daar hebben we regelmatig de degens over gekruist, zeer tot mijn vermaak en lering en ik vlei me met de gedachte dat jij er ook wel plezier aan had. Dat is dus de kern van het redengevende complex van deze titel!

In 1978 begon de BBC een reeks verfilmingen van de toneelstukken van Shakespeare en daarin kwamen een paar van mijn liefdes samen: toneel, Shakespeare, en volksverheffing. Ik heb ze allemaal gezien en, zo ik dat al niet deed, ik ben heilig gaan geloven in het vermogen van televisie om kunst bereikbaar te maken voor een groot publiek. Daar waren en zijn we het ook niet over oneens, ons verschil zat in de waardering, zeg maar de classificatie van de kunstuiting: jij gelooft niet in hoog en laag, in een meerwaarde van een bepaalde emotie: voetballen is niet minder waard dan een toneelstuk en je moet al helemaal niet proberen mensen aan te praten dat dat wel het geval is. Ik vind dat dat wel moet, al kan dat voor een deel komen door het feit dat ik veel vaker naar voetbal ben geweest dan jij….

Het afgelopen weekend was ik in Edinburgh en heb voor de zoveelste keer allerhande soorten bewerkingen gezien van Shakespeare, voornamelijk van hele jonge mensen (midden 20 vind ik héél erg jong) en weer heb ik onstuitbaar genoten van de vitaliteit waarmee de traditie iedere keer wordt vernieuwd, van de ernst en de lol, van het banale en het hogere en vooral van de toewijding om universele waarden en gevoelens te vertalen voor de i-podgeneratie.

En dwars door onze verschillen heen weet ik dat jij daar ook van geniet.

Ik heb uit de reeks van de BBC het stuk gekozen, waarvan je de naam niet mag noemen omdat dat ongeluk brengt: toneelspelers hebben het over The Scottish Play. Niet omdat er opmerkelijk verband met jou zou zijn – dat bedoel ik dus met de ingewikkeldheid van de opdracht – want Lady Macbeth is wel het laatste Shakespeare personage op wie jij lijkt! En als filmprofessional zou je deze film eigenlijk ook wel kunnen missen en je hoeft hem ook niet per se (opnieuw) te zien, maar ik weet zeker dat je er net zo veel plezier aan zult beleven als ik toen. Nicol Williamson en Jane Lapotaire zijn huiveringwekkend goed.

Ik zal onze discussies missen, maar het is een goede gedachten te weten dat je op een hele mooie nieuwe plek veel andere mensen zult gaan inspireren.

Heel veel succes daarbij.

Kees

26.08.2008

Arizona Dream (1993) heb ik in 1999 voor het laatst gezien. Op aanraden van een studiegenoot huurde ik hem bij de Cultvideotheek. Omdat je toen een flink huurbedrag per dag moest betalen, heb ik de film via twee videorecorders van de UvA direct gekopieerd. Vervolgens heb ik hem in enkele maanden meerdere keren bekeken. Ik raakte maar niet uitgekeken.

Zoals meer films van Emir Kusturica is ook Arizona Dream als een kermis: muziek, opvallende figuren, en veel, al dan niet samenhangende, gebeurtenissen (denk aan Tarkovski en Bunuel). Ik houd niet van kermissen. Arizona Dream, echter, is een prettige kermis. Misschien wel omdat die niet per se wil vermaken; getuige bijvoorbeeld de heftige climax.

De film is een ongelooflijke en bijna onmogelijke mix van magisch-realisme, surrealisme, slapstick, spanning, drama, humor, tragiek en wat erotiek. Bij het uitzoeken van een fragment voor deze voor jou opgerichte website, werd me dat weer duidelijk. Ieder fragment uit de film vertegenwoordigt een ander genre en kan onmogelijk de hele film vertegenwoordigen.

Arizona Dream is een mooie film, met veel symboliek en veel dromen. Alle personages hebben gemeen dat ze een droom hebben. Dit bindt ze, maar hierdoor lijken ze ook enigszins langs elkaar heen te bewegen. De dromen hebben alle betrekking op de overstap, een reis, naar een andere fase: volwassenwording, reïncarnatie, roem. Ook in deze film gaat het dus om de drie belangrijkste zaken in het leven: het (nood)lot, de liefde en de dood.

En dan de acteurs. Lili Taylor lijkt geboren voor zwaarmoedige en getormenteerde karakters; Vincent Gallo heeft een fantastische bijrol, en speelt continu een acteur. Zijn optreden in de bioscoop als Robert DeNiro (in Raging Bull) is geweldig, maar zijn optreden bij een talentenjacht als Cary Grant in de ‘crop duster’ scene in North by Northwest is hilarisch.

De hoofdrol is voor Johnny Depp. Hij staat bekend om zijn voorkeur voor rollen als dromers of outcasts, en ook in deze film gaat hem dat goed af. Jerry Lewis en Faye Dunaway doen ook mee. Dunaway is een behaagzieke vamp en stiefmoeder; Lewis een bezorgde oom en Cadillac-verkoper. (Waarom is Lewis als drama-acteur veel beter te pruimen dan als komiek? Zie ook bijvoorbeeld ook King of Comedy.) Hoe dan ook, zij dromen ook.

De mate van intertekstualiteit in Arizona Dream is niet gering. Behalve de verwijzingen naar andere films, is Arizona Dream uiteraard ook een verwijzing naar de American dream, en daarmee naar Amerika zelf. Of in ieder geval naar het beeld dat mensen (en dan met name wij, Europese bezoekers) ervan hebben gekregen door film.

Toen ik op mijn twaalfde voor het eerst in Amerika was, had ik het gevoel zelf in een film beland te zijn. Toen wist ik: film is het uitgangspunt, de norm, geworden; de werkelijkheid lijkt op film, niet andersom. Daarmee is Amerika tot een droomland verworden. (Of beter: heeft het die status behouden want honderdduizenden Europeanen wisten dit een eeuw terug al.)

Ik vermoed dat mijn liefde voor het land grotendeels voortkomt uit mijn liefde voor film. Jij bent er onlangs lange tijd geweest en hebt alle hoeken van het land gezien. Volgens mij heeft Amerika jou ook ingepakt. De inrichting, de bebouwing, de natuur, de mensen in Amerika zijn zo ongelooflijk filmgeniek. Hoewel ik me realiseer dat dit ook weer die omgekeerde werking kan zijn.

Ten slotte een citaat van Vincent Gallo: “I’m so in love with the United States. Not as a patriot. I’m in love with America like it’s my first girlfriend. The geography, the people, the smell, the touch, the taste, the gas stations. I’m madly in love with America. Madly in love.”

Beste Mieke,

Bij je afscheid wil ik je ook graag een film meegeven: Nederlands product en zo illegaal als het maar kan!

Ik hoop dat je je ideeën over het delen van informatie in je nieuwe baan kunt verwezenlijken door ze aan je studenten mee te geven.

Veel succes,
Hilda

Lieve Mieke,

Onze architect en aannemer tegelijk gaat ons verlaten. Niet alleen thuis ben je permanent in verbouwing, ook op kantoor zat er eigenlijk een (ver)bouwer in je. Je kwam binnen in een op dat moment wat stille portefeuille film. Daar heb je goed verandering in gebracht, maar ook het secretariaat wilde je veranderen, de Raad, en natuurlijk de filmwereld verbeteren…

En met je denkkracht en doorzettingsvermogen zijn er ook veel bijzondere zaken uit je hoofd en handen gekomen. Zo heeft het advies Mediawijsheid de Raad op de kaart gezet in Den Haag. Nu ga je nieuwbouw plegen bij de Film- TV-academie, een masteropleiding opzetten. Dat wordt ambitieus, grondig en met charme en vasthoudendheid gedaan. Dus moet het wel een succes worden, al zul jij vast niet tevreden zijn want je lat ligt hoog. Je relativeringsvermogen maakt het gelukkig ook prettig leefbaar.

Als herinnering aan dierbare samenwerking met jou – inhoudelijk inspirerend en met gevoel voor humor – krijg je van mij, natuurlijk, een koninklijk filmkado. Je weet, ik houd van koningshuizen als veredeld staatstheater: van familietragiek tot ‘pomp and circumstances’. En dat alles op kosten van de vereerde belastingbetaler die er zijn spiegel, voorbeeld en helden in ziet. Zolang er tenminste volgens de regels wordt geacteerd. Voor wat hoort wat.

Je krijgt een heerlijke film over toen dat eens misging, in het Frankrijk van 1792: La Nuit de Varennes van regisseur Ettore Scola uit 1982.

Weliswaar genomineerd voor de Gouden Palm van dat jaar, nu fascinerend gedateerd in tekst, acteren en beeld (hoe snel kan dat gaan na 26 jaar). Maar… een komisch plot en een meesterlijke rol van Marcello Mastroiani die als de oude Casanova bij toeval een van zijn 1000 veroveringen tegenkomt in de diligence van Parijs naar Metz: de incognito hofdame van Marie Antoinette die net gevlucht is uit Parijs, mooi gespeeld door Hanna Schygulla. Begin vooral te kijken als Mastroiani in beeld komt en zet de film gerust uit als hij de film uitloopt.

Het ga je zeer goed Mieke, ik zal je markante aanwezigheid en inbreng missen. Graag tot ziens in Amsterdam!

Rob

Mieke,

Ik heb je aantal jaren als collega gekend ik vond het prettig met je te werken.

Bedankt voor de leuke gesprekken aan de eettafel ik vind het jammer dat je weg gaat maar ik hoop dat je het net zo naar je zin krijgt bij je nieuwe baan als bij ons.

Ik heb de film Friends en Lovers voor je uitgekozen voor een luie zondag middag geniet er van.

Ik wens je veel succes met je nieuwe baan en kom nog eens langs.

Gr. René

Lieve Mieke,

Ik heb voor jou de film ‘ Pardes’ uitgekozen. Het is een echte Bollywoodfilm.

Veel plezier in je nieuwe baan

groetjes Ingrid

Lieve Mieke,

Al eerder zei ik je  “Rot voor de Raad maar super voor jou”  en ik voeg daar nog aan toe  “en ook jammer voor mij”.

Ik heb de afgelopen jaren genoten (en geprofiteerd) van je professionaliteit en werkkracht maar ook van het feit dat ik je( een beetje) heb leren kennen, hetgeen ik als een voorrecht beschouw. We zullen elkaar zowel zakelijk als prive nog geregeld tegenkomen en daar verheug ik me op.

Mijn film voor jou is “AS IT IS IN HEAVEN” van Kay Pollak.

Waarom ? Omdat het zo’n menselijke film is waarin professionaliteit, ambitie, vriendschap, warmte, relativering en humor zo mooi in balans zijn, net zoals bij jou.

Liefs

Els

Den Haag 25 augustus 2008

Mieke, hierbij een DVD (THE HAUNTING een thriller) die niet zo lieflijk is zoals jij, ik ken de film zelf niet maar hoop dat je er veel kijkplezier aan beleeft.

Het is erg jammer dat je de Raad gaat verlaten, de aangename gesprekjes bij de lunch zal ik gaan missen.

Ik wens je heel veel geluk en plezier met je nieuwe baan.

De hartelijke groeten van TRIX

PS: vergeet vooral niet je vingerloze handschoentjes mee te nemen.

Lieve Mieke

‘Kijk niet om en ga steeds vooruit ..’ zo zingt Spinvis (waarover later). Dat is je wel toevertrouwd.

Je gaat de Raad na 7 jaar verlaten. Dat is een mooie periode. Je vertelde eens dat je in de eerste week dat je bij de Raad werkte, Martin (wanhopig?) belde met de vraag wat je nu precies moest doen! Je wist het zelf niet. Hij antwoordde, filosoof als hij is, dat je het ene stapeltje papier van de ene kant van het bureau naar de andere kant van het bureau moest schuiven. En weer terug.  

Waarschijnlijk heb je het nog gedaan ook. Maar niet lang! Ik denk dat je daarna -wellicht onbewust- hebt besloten er maar eens flink tegenaan te gaan. De Raad heeft het geweten.

Wat je zo leuk vindt / vond aan de Raad is dat het van alle adviesraden die er zijn, wel de meest onvoorspelbare en gekke is. Er willen dan ook nog wel eens eigenaardige en creatieve adviezen uitrollen. Niet iedereen is daar even blij mee maar wat zou het? Als er iemand de verpersoonlijking is van deze instelling als je het zo kan noemen, dan ben jij het wel.

Altijd op zoek naar vernieuwende ideeën en invalshoeken om de verwarrende tijden waarin we leven beter te duiden, te beschrijven, er een verklaring voor te vinden. Ook om er zelf enig touw aan vast te knopen. Daar ben je zelf altijd heel open en eerlijk in. Het prettige is dat wanneer jij eenmaal ‘beet’ hebt, je het ook zo kan opschrijven dat anderen er iets van kunnen opsteken. In die zin ben je een bijzondere schrijver. De astronaut van het cultuurlandschap.

Zo heb je een sterk ideologisch, ik zou haast zeggen filosofisch fundament gelegd onder het gedachtegoed van de Raad. Beetje grootspraak mag best op zijn tijd. De lijn van eCultuur naar Mediawijsheid naar Publiek Domein is in elk geval door niemand zo sterk ingekleurd als door jou. Het zou mij benieuwen hoe we het er zonder jou vanaf zullen brengen.

Ook als mens zal je gemist worden. Ook zeker door mij. Ik heb veel van je geleerd. Ik ben ook altijd door je gesteund, door dik en dun. Daar ben je heel gul in, je vertrouwen, en dat is heel bijzonder. Waarvoor dank.

Lieve Mieke, we hebben het wel eens over uitgesteld leven gehad. Het idee dat je niet toekomt aan de dingen die je eigenlijk echt wilt doen maar waar je simpelweg niet aan toekomt. Soms worstel ik daar zelf wel eens mee (en wie niet?) en jij bent daar ook wel goed in.. het uitgesteld leven. Misschien is het de keerzijde van je intellectuele zoektocht.

Ik hoop dat je in Amsterdam, op de filmacademie en met je geliefden, zoals jij dat altijd zo mooi zegt, en in je huis dat wellicht in 2014 klaar zal zijn, een heel gelukkige tijd zult hebben.

Het ga je goed.

Liefs, Hans

Ohja, en wat de film betreft. Ik vond het flauw om je de Matrix te geven en ik ga er stiekem ook vanuit dat je die inmiddels al wel gezien hebt (Zo niet dan bezorg ik je ‘m alsnog!). Dus ik heb zelf maar een klein filmpje in elkaar geknutseld. Ter herinnering aan je collega’s.

Lieve Mieke,

Jij bent één woord voor mij: allesweter. Expert op het gebied van film, vertrouwd met filosofie en psychologie, en en passant denk je ook een nieuwe organisatiestructuur uit. Ik schrik er zelf een beetje van, maar eigenlijk kan je dus zeggen dat je een genie bent. Een genie maar dan zonder dat typerende voor genieën: jij bent sociaal, belangstellend en hulpvaardig.

Sprekend Meg Ryan in I.Q., waarin zij het nichtje van Albert Einstein speelt, een razend intelligente lieverd.

Dank je dat ik van je heb mogen leren, dat ik bij je heb mogen uithuilen en dat je me altijd bij hebt gestaan met goed advies. Het ga je goed.

Liefs van Rian